Τελευταίες λέξεις

νούφρης

αδύνατος - Πιθανόν από τον Άγιο Ονούφριο ο οποίος ήταν ερημίτης.

λιμόχορτο

εκφράζει την αχορταγία. Έφαγε λιμόχορτο αυτός που δεν χορταίνει με τίποτα

λακινεύγκιω

κινούμαι απρόσεχτα - δημιουργώ ακαταστασία

μελιοχάρτι

χαρτί για μνημόσυνα στο οποίο αναγράφονται τα ονόματα των μνημονευόμενων

ξεπορντακιάζουμαι

κουράζομαι,ξεθεώνομαι

Ε με κεις; Εξεπορντακιάστηκα να σου φωνάζω!!

και ντι χαλινά

εδώ και εκεί, χωρίς χαλινάρια

Γυρίζει πιο και ντι χαλινά.

παχοπετσιάζω

κυριολεκτικά:μου δημιουργήθηκε χοντρό στρώμα δέρματος μεταφορικά: δε νιώθω στεναχώρια, σκληραγωγήθηκα

Με ούλλες ευτές τις στραβάρες, επαχοπέτσιασα πιο.

πουκατοσκοίνια

τα σχοινιά του σαμαριού - μτφ τα ασήματα τα δευτερεύοντα

πίταλλος

αυτός που δίνει σάλτο , με συνεχόμενα πηδήματα σαν άλογο

σαρτά σαν τον πίταλλο

γκάνισμα

χαρακτηριστικός ήχος εκφοράς από γάιδαρο (αντίστοιχο: το γαύγισμα του σκύλου ή το χλιμίντρισμα του αλόγου )

πηλορύχι

ορυχείο με πηλό

άλας τ' αλάτου

δεν του καίγεται καρφί, δεν έχει καταλάβει, δεν έχει γνώση

τουβί

ακίνητος

επήαμεν και ήρταμεν που την εκκλησιάν και εκείνος τουβί εν εκουνήθει που την καθέκλαν του

κοντογονακκιάζω

λυγίζουν τα γόνατα μου από το βάρος. Η λέξη χρησιμοποιείται και κυριολεκτικά και μεταφορικά για να δηλώσει υπερβολική κούραση

Επαραφόρτωσά τον τον γάδαρον και εκοντογονάκκιασε

ξενεττέρνω

ξεμπλέκω

αναποθάνατος

ο προσποιούμενος τον πεθαμένο - ανάσκελα

σε ποδοσφαιρικό αγώνα: κάτσε κάτω Μίχο, κάμε α αναποθάνατο (κάμε καθυστέρηση )

κεφαλόπετσο

το δέρμα της κεφαλής - τριχωτό κεφαλής

Επήε στο γιατρόν γιατί τρέτον το κεφαλόπετσόν του

μισταρικός

αυτός που πληρώνεται με μισθό. Ο μισθωτός.

Όταν ήτον μικρός είχεν τον 10 χρόνια μισταρικό στες κατσίκες.

σταχόνι

πλαστικό περίβλημα τετραδίου ή βιβλίου προκειμένου να προφυλαχθεί

πουδούκλωμα

δέσιμο των μπροστινών ποδιών του γαϊδάρου ώστε να κάνει μικρά βήματα

που χάμε ως χάμε

συνήθως χρησιμοποιείται για να περιγράψει το πέσιμο κάποιου. Από "χάμε ως χάμε" δηλαδή όχι πέσιμο από ψηλά αλλά από το έδαφος στο έδαφος.

χουσμέττι

θέλημα, εξυπηρέτηση

Έκαμε μου ένα χουσμέττι και μετά έβγκιαλέ μου το που τη μύτη μου.

σταφυλλοταράσσουμαι

ανακατεύομαι σε κάποια εργασία. Συνήθως χρησιμοποιείται με αρνητικό τρόπο.

ροδαλίμπερο

το γρανάζι

θεργκακιλίκι

δυνατό, μτφ μάγκικο

Κάμε μου έναν καφέ θεργκακιλίκικο

κακομούσουρος

αυτός που έχει πάντα κακή διάθεση

ξεχαχαλισμένο

λιαίνα

λεκάνη

τουρτουμάνης

ο έξω φρενών, προφέρεται ως δύο λέξεις - τούρ τουμάνης

τι του είπες και εγίνη τούρ τουμάνης

ποδοσίμι

πλ. ποδοσίμια, το προς επίδοσιν αντικείμενο δώρο, δέμα ή γράμμα



Τυχαίες λέξεις

είμαι γκυο όρη γκυο βουνά

είμαι στεναχωρημένος

πιτταρούδι

παραδοσιακό φαγητό με λαχανικά και κομμάτια κρέας σε χυλό,το οποίο τηγανίζεται

άνηλιος

Είδος σάυρας. Ίσως το πιο παρεξηγημένο πλάσμα που κυκλοφορεί στον τόπο μας. Σύμφωνα με τα λεγόμενα του χωριού αν σε δαγκώσει ο άνηλιος ζεις μέχρι να δύσει ο ήλιος γι 'αυτό πήρε και το όνομα αυτό. Στην πραγματικότητα ο άνηλιος απλά είναι νυχτόβιο πλάσμα και βγαίνει να κυνηγήσει έντομα μόνο τη νύχτα δηλαδή δεν τον βλέπει ποτέ ο ήλιος άρα είναι άνηλιος!

τσιμιομαντήλα

ειδική ποδιά μπροστά στο παραδοσιακό κούμελο (τζάκι)

Φλιάρης

Φεβρουάριος

παττάκι

αυτός που δε πληρώνει τα χρέη του.

σακκελίζω

φιλτράρω, διηθώ

τυρρανώ

κουράζω,βασανίζω,στενοχωρώ

φρύω

φρύγω,βάζω τα μπαγιάτικα κουλούρια ή ψωμί στο φούρνο για να γίνουν παξιμάδια προκειμένου να μην πεταχτούν

κουφάλλα

οπή σε κορμό δέντρου , χαλασμένο δόντι

σουβλώ

κεντρίζω

γκανίζω

γκαρίζω, φωνάζω δυνατά και άσχετα με μια συζήτηση σε εξέλιξη

ασκελιά

μέτρο μήκους ίσο με το άνοιγμα των σκελιών

ποστάλλι

κάποιος που είναι για τις αγγαρείες - για να τον στέλνεις να σου κάνει δουλειές - τυφλή υπακοή . Η έκφραση έχει συνήθως υποτιμητικό ρόλο. Από το ρήμα αποστέλλω.

ξίφτω

καίγομαι, καίω , έχω μεγάλη θερμοκρασία, είμαι σε έξαψη

ζιντάνι

σκοτεινό,σκοτάδι

κουρντούνι

κορδόνι

ξεμυτίζω

βγάζω μύτη,εμφανίζομαι΄,χαλάω τις μύτες των παπουτσιών

τσαλιμάκι

ή τσαλουμακι = ελιγμός ,απογυφή ,τριπλα στο ποδοσφαιρο ή φιγούρα στον χορό

μιστωμένο

παραγινομένο, σκληρό (το αντίθετο του αμίσκιου)

Φρεντίκια

Τα ευρετρα

πούγιουρου

κάλεσμα ! ειδοποίηση ! επικοινωνία ! επαφή ! ουτε απο του γύρου 1% και χαιρετισμός τουρκικος (mpouyourum efenti'm)99%

σουβλιά

μυαλγία (πόνος)

κάττικα μουρντάρικα

βρώμικα

ακράνης

συνομήλικος - από την αραβοτουρκική λέξη akran που σημαίνει όμοιος - σύντροφος

τόζι

σκόνη, καπνιά, μαυρίλα

τσαπράζι

ανακατωμένα, τα μπρός-πίσω

άρεκλα

μεγάλη αποθήκη για αποθήκευση σιταριού

λλίο σαματά

μην μιλάς

Η ώρα η καλή

ευχή στους αραβώνες και στους γάμους



Τυχαίες 20 εκφράσεις

    

"κόβγκει τα πέντε πέντε"

 

δηλώνει την εκφραστική δυνότητα κάποιου, ευγλωττία

άκου τον πως τα λέ. Πέντε πέντε τα κόβγκει!

    

"που κειά έρκουμαι"

 

έκφραση που λέγεται όταν δε θες να πας κάπου

-Πάννε πρε στον Αίθωνα να κόψεις κανά πορτοκάλλι! -Να τωραδά...που κειά έρκουμαι!

    

"δέρνουν τον οι δώδεκα καιροί"

 

μτφ. είναι πολυάσχολος, έχει πολλές σκοτούρες - υποχρεώσεις - έγνοιες

    

"εμόλαρεν ο πόνος"

 

υποχώρησε ο πόνος

    

"τα άστρη του ουρανού"

 

κάτι βρίσκεται σε πληθώρα,όσα τα αστέρια του ουρανού

Έβρεξε και ήβγκιαν τ'άστρη τ'ουρανού οι καράλοι!

    

"γύρι μπιχίρι"

 

πολύ μακριά

επέτασα τον καλαμένον μου και έπεψάν τον στο γύρι μπιχίρι

    

"που να σε φιλήσουν πούζι"

 

κατάρα που σημαίνει να πεθάνεις ( και να σε φιλήσουν νεκρό άρα παγωμένο)

    

"που καινουργκοίς"

 

καινούρια

Έλλαξα τα έπιπλα μου! Ούλλα που καινουργκοίς!

    

"έχω τα βάγια μου"

 

έχω κακή διάθεση

άστη κ είναι με τα βάγια της

    

"άρατα πίλατα"

 

"άρατε πύλας" = "ανοίξτε τις πόρτες"

"επήε άρατα πίλατα" δηλαδή καταστράφηκε(όπως ένα σπίτι ριμαγμένο χωρίς πόρτες)

    

"άρα τα πήλατα"

 

πήγαν τα πάνω κάτω

Το μαγαζί μου επήεν άρα τα πήλατα!

    

"έβγκιαλε τον κάρφο"

 

μτφ. ειρωνικό σχόλιο για κάποια που απατά τον άνδρα της (από τη κατσίκα που είναι δεμένη σε πάσσαλο και τραβώντας το σχοινί βγάζει τον πάσσαλο)

ω πρε βλέπεις την αυτή που περνά.....έβγκιαλε τον κάρφο

    

"κάττικα μουρντάρικα"

 

βρώμικα

    

"στα τάσγερη"

 

πολύ μακριά

    

"είναιν όξω νους"

 

δεν έχει επίγνωση της κατάστασης, δεν έχει επικεντρωθεί στο θέμα, μτφ είναι έξω από το μυαλό του

    

"λείπεις που το παννί σου"

 

είσαι αφηρημένος, το μυαλό σου πετάει από δω και από εκεί

Έλα στα σύγκαλά σου γιατί λο και λείπεις που το παννί σου.

    

"λαρμενή τσιμιά"

 

όχι καλή νοικοκυρά (λέγεται ότι οι γυναίκες από το χωριό Λάερμα δεν ήταν νοικοκυρές)

    

"επέσαν τα αφάλγκια μου"

 

πείνασα πολύ, πέθανα της πείνας

κάτσετε να φάμε κι επέσαν τ' αφάλλια μου

    

"πίσω είναιν τα βάσανά σου"

 

η έκφραση λέγεται σε κάποιον για να του επισημανθεί ότι τα βάσανα του παρόντος δεν είναι τίποτα μπροστά στα βάσανα που πρόκειται να έρθουν

    

"η κάτω πέτρα του μύλου"

 

χαρακτηρισμός για κάποιον πολύ αργό στην συμπεριφορά του

Λαμένετε νά 'ρτει και ο ξάρφος μου. Μέχρι να 'λλάξει έν να μας ξημερώσει. Είναιν η κάτω πέτρα του μύλου. Χάτε πρε τελείωννε αλγκιώς φεύγκιουμε και έλα να μας έβρεις.

Αρχαγγελίτικα Τραγούδια

O Ποταμός

Αρχαγγελίτικη σούστα

Έλα η ώρα

Ο έρημος

Το Ρινάκι

Γαϊτάνι

Ο κάτω

Κιέλλην ’ντραν έχω

Κόρη στο κιλιμάκι σου

Κουλούρι

Τα μελιτζανιά

Παραξυπνήματα

Ο παστός

Αρχαγγελίτικα κάλαντα
Προγραμματιστής ιστοσελίδας Σαρικάς Σάββας 2008-2024